Το «πόθεν έσχες»… τινάζει το στρώμα

Κατατέθηκε χθες στη Βουλή το νομοσχέδιο για τις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης («πόθεν έσχες»), στο οποίο δεν προβλέπεται καμία εξαίρεση για εν διαστάσει συζύγους, θεσπίζεται η υποχρεωτική υποβολή δηλώσεων από υπόχρεους που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, ενώ ορίζεται αναδρομική υποβολή δηλώσεων για τους δικαστικούς λειτουργούς. Η δε υποβολή των δηλώσεων «πόθεν έσχες» των ετών 2016, 2017 και 2018 θα γίνει από την 1η Δεκεμβρίου 2018 έως τις 28 Φεβρουαρίου 2019.

Ειδικότερα, με το σχέδιο νόμου υπό τον τίτλο «Επείγουσες ρυθμίσεις για την υποβολή δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης και άλλες διατάξεις», ρυθμίζονται και οι περιπτώσεις των υπόχρεων που αρνούνταν να πράξουν τα νόμιμα, καταστρατηγώντας το σύστημα ελέγχου, καθώς -όπως αναγράφεται στην αιτιολογική έκθεση- δεν αποτυπώνεται η συνολική πραγματική περιουσιακή κατάσταση του υπόχρεου, αλλά και των στενά συνδεόμενων με αυτόν πρόσωπα.

Ετσι, το εν λόγω νομοσχέδιο έλαβε υπόψη την τελευταία απόφαση του ΣτΕ και για όλους τους υπόχρεους (δικαστές, δημοσιογράφους, εκδότες, λιμενικούς κτλ.) θα γίνει υποχρεωτική η δήλωση μετρητών άνω των 30.000 ευρώ (πριν από την απόφαση του ΣτΕ ήταν 15.000) που δεν περιλαμβάνονται σε τραπεζικές καταθέσεις (κρυμμένα κάτω από το στρώμα), καθώς και των κινητών περιουσιακών στοιχείων (κοσμήματα, πίνακες, τιμαλφή και άλλα) άνω των 40.000 ευρώ (ήταν μέχρι τώρα 30.000 ευρώ).

Ειδική επιτροπή

Παράλληλα, καθιερώνεται ηλεκτρονικό παράβολο ύψους 200 ευρώ, όταν η δήλωση υποβάλλεται με καθυστέρηση, ενώ το παράβολο τετραπλασιάζεται, αν η υποβολή είναι εκπρόθεσμη για περισσότερο από δύο μήνες.

Ο έλεγχος των δηλώσεων θα πραγματοποιείται από την Ειδική Υπηρεσία Επιτροπής Ελέγχου Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης, η οποία ελέγχει τις αντίστοιχες δηλώσεις του πρωθυπουργού, των αρχηγών των πολιτικών κομμάτων, των υπουργών, αναπληρωτών υπουργών και υφυπουργών, των βουλευτών και ευρωβουλευτών, των περιφερειαρχών, των δημάρχων, καθώς και όσων λαμβάνουν κρατική χρηματοδότηση.

Ειδικά για τους ελέγχους του «πόθεν έσχες» των δικαστών, η 11μελής Επιτροπή που θα οριστεί, θα έχει πρόεδρο προερχόμενο από τον δικαστικό κλάδο και συνολικά 6 δικαστές.

Τα 11 μέλη (έναντι 9 μελών που ήταν αρχικά) συμπληρώνουν ακόμα ένας σύμβουλος Επικρατείας, ένας αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, ενώ ο Συνήγορος του Πολίτη αντικαθίσταται από τον γενικό επιθεωρητή Δημόσιας Διοίκησης. Θα προεδρεύει η πρόεδρος της Ειδικής Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας.

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι η αιτιολογική έκθεση χρησιμοποιεί νομολογία και από το εξωτερικό (αλλά και εκθέσεις του ΟΟΣΑ), για να καταλήξει πως «αυξάνονται σημαντικά τα κατώτατα όρια μετρητών εκτός τραπεζικών λογαριασμών, τα οποία θα πρέπει να δηλώνονται στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης, αλλά και η ελάχιστη αξία των κινητών σημαντικής αξίας, τα οποία επίσης θα πρέπει να περιλαμβάνονται στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης. Οι προσαρμογές αυτές γίνονται με βάση τα νεότερα νομολογιακά δεδομένα, ενώ επιχειρείται να ευρεθεί σημείο ισορροπίας μεταξύ των διεθνών προτύπων διαφάνειας, διά των οποίων αξιώνεται να αποτυπώνεται στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων των υπόχρεων, και της προστασίας της ιδιωτικότητας που αξιώνεται από το Σύνταγμα».

Νομολογία του ΕΔΔΑ

Ακόμα, γίνεται αναφορά στη νομολογία του δικαστηρίου του Στρασβούργου (ΕΔΔΑ) κατά της Πολωνίας, με την οποία «έχει ήδη κριθεί ότι η απαίτηση συμπερίληψης σε δήλωση περιουσιακής κατάστασης δημοτικού συμβούλου κινητών πραγμάτων αξίας άνω των 10 χιλιάδων ζλότι Πολωνίας (ήτοι νομίσματος με κατώτερη του ευρώ αξία) δεν συνιστά υπερβολική αξίωση από πλευράς πολωνικού κράτους, με δεδομένο ότι οι δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης ζητούνται από πρόσωπα από τα οποία αξιώνεται η μέγιστη δυνατή διαφάνεια στην οικονομική τους δραστηριότητα».

Σύμφωνα δε με έκθεση του ΟΟΣΑ, «στις δηλώσεις περιουσιακής κατάστασης ποσοστού 80% επί δείγματος 156 χωρών ζητείται η δήλωση κινητών μεγάλης αξίας». Αυτά για τους κλάδους που είχαν προσφύγει στο ΣτΕ.

(ΠΗΓΗ : http://www.efsyn.gr/arthro/pothen-eshes-tinazei-stroma   )